Nawigacja

Aktualności

IV Wielkopolskie Forum Pamięci Narodowej „Zbrodnia niedoskonała. Niemieckie ludobójstwo w okupowanej Wielkopolsce w latach 1939-1945” – Poznań, 24 września 2022

W drugim dniu IV Wielkopolskiego Forum Pamięci Narodowej wystąpiło ponad dwudziestu prelegentów. Wykłady i prelekcje, podobnie jak w pierwszym dniu trwania forum, odbywały się w byłych zbiorowych celach dla więźniów w Forcie VII w Poznaniu (cele nr 64 i 65). Zostały one na tę okoliczność specjalnie zaaranżowane i zamienione w sale konferencyjne. Obecnie Fort VII pełni rolę Miejsca Pamięci. Znajduje się tam Muzeum Martyrologii Wielkopolan – Fort VII, a sam obiekt przechodzi rewitalizację.

Tegoroczny temat spotkania brzmiał „Zbrodnia niedoskonała. Niemieckie ludobójstwo w okupowanej Wielkopolsce w latach 1939-1945”. Naszym celem było ukazanie okupowanej Wielkopolski jako poligonu doświadczalnego dla masowych zbrodni dokonywanych przez Niemców w Europie w okresie II wojny światowej. To na terenie tzw. Kraju Warty, regionu administracyjnego utworzonego przez Niemców na okupowanych ziemiach wielkopolskich i ziemi łódzkiej, powstał pierwszy niemiecki obóz koncentracyjny – Fort VII w Poznaniu. Niemcy dopuścili się tam aktów bestialstwa wobec zatrzymanych Polaków. W Forcie VII po raz pierwszy wykorzystano komorę gazową do uśmiercania pacjentów szpitala psychiatrycznego w Owińskach. Na terenie okupowanej Wielkopolski powstał również pierwszy obóz zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem. Dokonywano także pierwszych w okupowanej Polsce eutanazji osób psychicznie chorych oraz, w ramach operacji „Tannenberg” i „Akcji Inteligencja”, wymordowano w sposób masowy lokalne warstwy przywódcze i elity (m.in. Lasy Palędzko-Zakrzewskie, Lasy Rożnowskie). Wszystkie te zbrodnie były głównie ludobójstwem na narodzie polskim.

Przywitania uczestników forum dokonali Tomasz Cieślak i Marta Szczesiak-Ślusarek z Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN w Poznaniu. Głos zabrali także: dr hab. Rafał Reczek, dyrektor Instytutu Pamięci Narodowej IPN w Poznaniu oraz Robert Gaweł – Wielkopolski Kurator Oświaty, który wygłosił wykład pt. „Dlaczego powinniśmy uczyć historii?” Po wykładzie wprowadzającym uczestnicy forum udali się na dziedziniec Fortu VII, gdzie pod Ścianą Śmierci oddali hołd pomordowanym więźniom. Po tej uroczystości rozpoczęły się równoległe panele wykładowe.

Podczas forum odbyło się również spotkanie rodzin więźniów Fortu VII, które zgromadziło szereg zainteresowanych tym tematem osób.

IV Wielkopolskie Forum Pamięci Narodowej było doskonałą okazją do wymiany doświadczeń, pogłębienia wiedzy, a także możliwością spotkania wybitnych specjalistów zajmujących się tematyką tego okresu. Towarzyszyło mu wiele wydarzeń, m.in. projekcje filmów: „Fort”, „Operacja Tannenberg”, cyklu „Zbrodnia niedoskonała”, prezentacja wystaw i infografik przygotowanych przez Instytut Pamięci Narodowej: wystawy „Wartheland. Dzieje zbrodni” oraz infografiki „Operacja Tannenberg”. Dostępne było również stoisko Wydawnictwa IPN.

Koordynatorzy:

Tomasz Cieślak (Oddziałowe Biuro Edukacji Narodowej IPN w Poznaniu) tomasz.cieslak@ipn.gov.pl tel. 61 835 69 53

Marta Szczesiak-Ślusarek (Oddziałowe Biuro Edukacji Narodowej IPN w Poznaniu) marta.szczesiak@ipn.gov.pl tel.: 61 835 69 57

Organizatorzy: