W tym roku mija 72. rocznica Akcji Bollwerk, największego i najbardziej spektakularnego ataku ruchu oporu w Wielkopolsce w czasie II wojny światowej.
Obchody rocznicowe odbędą się w Poznaniu 20 lutego 2014 r., a ich organizatorami są: Prezydent Miasta Poznania, Zarząd Okręgu Wielkopolska Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Środowisko Pałac oraz Szkoła Podstawowa z Oddziałami Integracyjnymi nr 40 im. Mieszka I w Poznaniu.
Uroczystości rozpoczną się o godzinie 10.00 akademią patriotyczno-artystyczną w Szkole Podstawowej nr 40 przy ul. Garbary 82, podczas której pokazany zostanie film dokumentalny Jacka Kubiaka „Znaki Pamięci: Bollwerk". Po akademii uczestnicy obchodów oraz poczty sztandarowe przejdą ul. Estkowskiego pod pomnik „Bollwerku" (vis-a-vis Wyższej Szkoły Logistyki), gdzie odbędzie się krótka uroczystość okolicznościowa oraz złożenie kwiatów i zapalenie zniczy pod pomnikiem.
W ramach akcji upamiętniającej to jakże ważne w naszej lokalnej historii wydarzenie Urząd Miasta w porozumieniu ze środowiskami kombatanckimi oraz dyrekcją SP nr 40 rozpropagują informację o tej największej podczas II wojny światowej udanej akcji sabotażowej na terenie Wielkopolski. Idea upamiętnienia i rozpowszechnienia wśród młodego pokolenia poznaniaków Akcji Bollwerk jest nie tylko życzeniem środowiska kombatantów Armii Krajowej, ale także naszym zobowiązaniem wobec pokolenia II wojny światowej.
* * *
Brawurowa akcja Bollwerk była najgłośniejszym atakiem konspiratorów na niemieckich okupantów w Wielkopolsce. Była to największa akcja dywersyjno-sabotażowa polskiego państwa podziemnego w Poznaniu. W nocy z 20 na 21 lutego 1942 r., dwunastoosobowy oddział żołnierzy plutonu lotnego Wielkopolskiego Kierownictwa Związku Odwetu ZWZ-AK pod dowództwem st. Sierż. Michała Garczyka „Kuby" podpalił niemieckie magazyny żywności, broni i umundurowania znajdujące się w porcie nad Wartą. Akcja została przeprowadzona w sposób brawurowy: skonstruowano m.in. urządzenie, które spowodowało zwarcie instalacji elektrycznej i pożar w jednym z magazynów. W wyniku tej udanej akcji armia niemiecka poniosła ogromne straty – magazyny były bardzo zasobne, spłonęło zaopatrzenie dla wojska niezbędne na froncie wschodnim w czasie rosyjskiej zimy: narty, buty, ciepła odzież pochodzące ze zbiórki prowadzonej niemal w całej Rzeszy o szacunkowej wartości 1,5 mln ówczesnych marek. „Bollwerk" znacząco przyczynił się do opóźnień w zaopatrzeniu wojsk niemieckich na wschodnim froncie w najbardziej dla nich newralgicznym okresie. Dywersanci nie pozostawili po sobie śladu – wszystko wyglądało na to, że pożar spowodowało zwarcie instalacji elektrycznej. Mimo to poznańskie Gestapo podjęło śledztwo, które doprowadziło do ujęcia niemal wszystkich wykonawców akcji. W wyniku brutalnych przesłuchań niektórzy członkowie grupy dywersyjnej stracili życie. Ci, którzy przeżyli śledztwo zostali straceni w więzieniu przy ul. Młyńskiej bądź zamordowani w niemieckich obozach koncentracyjnych. W Poznaniu szczególnie trudno było prowadzić konspirację, dlatego odwaga tych ludzi była nie do przecenienia. Tymczasem akcja ta jest mniej znana od wielu zdecydowanie mniejszych, podobnych wydarzeń w trakcie wojny.
W 1982 r. mieszkańcy Poznania ufundowali tablicę przy ul. Estkowskiego, tuż przy porcie rzecznym, upamiętniającą to wydarzenie. Od tego czasu, co roku odbywają się pod nią uroczystości upamiętniające akcję i tych, którzy ją zorganizowali i przypłacili ją życiem. Napis na nim głosi: "Na rozkaz gen. Władysława Sikorskiego, w dniu 21 lutego 1942 oddział dywersji bojowej Związku Odwetu "Kuba", w brawurowej akcji "Bollwerk", dokonał spalenia obiektów magazynów portu rzecznego, zadając okupantowi dotkliwe straty. W odwecie za tę akcję hitlerowcy stracili w Poznaniu i w Warszawie szereg poznaniaków, żołnierzy Armii Krajowej". Na pomniku widnieją nazwiska wszystkich uczestników akcji.
Więcej o Akcji Bollwerk www.poznan.pl