English version
W tym roku obchodziliśmy 57. rocznicę wybuchu Powstania Poznańskich Robotników – Poznański Czerwiec 1956 r. Był pierwszym w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej masowym buntem robotników i mieszkańców dużego miasta przeciwko niesprawiedliwości, pogardzie władzy komunistycznej i nieuszanowaniu podstawowych praw jednostki.
Uroczystą mszą świętą w intencji ofiar Czerwca '56 w kościele ojców Dominikanów oraz spotkaniem pod pomnikiem Poznańskiego Czerwca 1956 roku, pod który po mszy przemaszerowali kombatanci, przedstawiciele władz miejskich, samorządowych, parlamentarzystów, delegacje służb mundurowych, związków zawodowych, młodzieży szkolnej i tłumnie przybyli mieszkańcy miasta, uczczono 57. rocznicę Powstania Poznańskiego. Pod Krzyżami, po złożeniu kwiatów i zniczy, do zgromadzonych przemówili prezydent Poznania oraz prezes Związku Powstańców Poznańskiego Czerwca Andrzej Sporny.
– Pomnik, przed którym stoimy, wrósł się w naszą poznańską rzeczywistość. Wyrósł z poznańskiego bruku i protestu, który miał miejsce tutaj 57 lat temu. Protestu wyjątkowego, który nawiązuje do poznańskiego etosu, który mówi – tutaj wszystko się zaczęło. (...) Poznaniacy pokazali coś wyjątkowego. Wychodząc na ulicę, walczyli o Boga, chcieli zdobyć prawo, wolność i chleb. Nawet kiedy chwycili za broń, to walczyli o Polskę, o Poznań, o siebie i to, co dla nich było najważniejsze. Słowo „dziękujemy" może pada na tym placu wiele razy, ale powinno padać za każdym razem, kiedy tutaj przychodzimy – powiedział pod pomnikiem prezydent Poznania, Ryszard Grobelny.
Obchody związane z upamiętnieniem wydarzeń z 28 czerwca 1956 roku w Poznaniu trwały od rana. O godz. 6 złożono kwiaty pod pamiątkową tablicą przy bramie Fabryki Pojazdów Szynowych Hipolita Cegielskiego przy ul. 28 Czerwca 1956, gdzie rozpoczął się strajk. Później kwiaty złożono także pod bramą byłej zajezdni MPK przy ul. Gajowej, a także przed głównym wyjściem do Zakładów im. Hipolita Cegielskiego.
Na tegoroczne uroczystości rocznicowe składały się również spotkania przy tablicy pamiątkowej ku czci ofiar Czerwca ’56 i pracowników szpitala im. Raszei, pod pobliskimi tablicami pamięci ku czci Romka Strzałkowskiego i Petera Mansfelda, pod obeliskiem poświęconym Adwokatom – Niezłomnym Obrońcom Bohaterów Powstania Poznańskiego Czerwca 1956 oraz Oskarżonym w Procesach Politycznych, pod tablicą Studentów Poległych w Czerwcu ’56, pod tablicą pamiątkową Zbigniewa Janczewskiego, przy pomniku Poległych w Powstaniu Poznańskim 28-30 czerwca 1956 roku, a także pod tablicą Zakładów Napraw Taboru Kolejowego przy ul. Roboczej. Wszędzie tam złożono symboliczne wiązanki kwiatów.
28 czerwca 1956 r. poznańscy robotnicy Zakładów im. Stalina (tak w 1956 r. nazywały się Zakłady im. Hipolita Cegielskiego) podjęli pod hasłem „Chleba i wolności" strajk generalny i zorganizowali masową demonstrację uliczną.
Poznański IPN cały czas prowadzi śledztwo w sprawie przestępczych działań funkcjonariuszy komunistycznych w czerwcu 1956 roku. W wyniku dwudniowych starć na ulicach miasta – według badań IPN – co najmniej 58 osób zginęło (w tym kilku żołnierzy i funkcjonariuszy służb bezpieczeństwa), a kilkaset zostało rannych (wśród nich pacyfikujący demonstrację i ranni w wyniku ostrzału budynków służby bezpieczeństwa przez robotników). Około 700 osób aresztowano. Zdaniem historyków IPN, 57 lat temu doszło do wydarzeń, które były pierwszym wielkim krokiem ku wolności i niepodległości. Pewne zmiany następowały już wcześniej, ale bez wątpienia Poznański Czerwiec zdynamizował to wszystko, co prowadziło do „Polskiego Października". Przywódcą PZPR został wówczas Władysław Gomułka, z więzień wypuszczono więźniów politycznych. Poznański Czerwiec był również pewną inspiracją dla tego, co wydarzyło się na Węgrzech.
Poznański oddział Instytutu Pamięci Narodowej przeprowadził w mediach społeczną akcję propagującą wywieszanie flag narodowych pod hasłem „28 czerwca – wywieś flagę”. Wszak od 2006 roku 28 czerwca jest Narodowym Dniem Pamięci Poznańskiego Czerwca 1956. Wywieszając flagę narodową w kolejną rocznicę 28 czerwca 1956 r., oddajemy hołd czerwcowym powstańcom i upamiętniamy Poznański Czerwiec 1956 jako najważniejsze wydarzenie historyczne w powojennym Poznaniu, które zapoczątkowało szereg przemian społeczno-politycznych w Polsce.